Asset Publisher Asset Publisher

Turystyka i edukacja leśna

Ulubionym miejscem wypoczynku wielu Polaków są lasy. Rozległy kompleks leśny Borów Tucholskich zapewnia doskonałą odskocznię od cywilizacji. Nierozbudowana sieć komunikacyjna, niskie zaludnienie, mnogość płodów runa leśnego oraz bliskość rzek i jezior

Ulubionym miejscem wypoczynku wielu Polaków są lasy. Rozległy kompleks leśny Borów Tucholskich zapewnia doskonałą odskocznię od cywilizacji. Nierozbudowana sieć komunikacyjna, niskie zaludnienie, mnogość płodów runa leśnego oraz bliskość rzek i jezior powoduje ze nasze tereny odwiedza w sezonie kilkanaście tysięcy turystów. Udostępnienie im lasu nie jest zadaniem łatwym, wymaga bowiem takiego prowadzenia ruchu turystycznego aby nie zagrażał on ekosystemom leśnym. Dodatkowo wymaga też środków do realizacji tych planów.

Leśnicy z Nadleśnictwa Osie wsłuchując się w potrzeby miejscowej ludności jak i odwiedzających nas turystów udostępnili do ruchu kołowego całą sieć dróg leśnych. Mając na uwadze coraz większe zainteresowanie obserwacją przyrody, przy drogach tych zaprojektowano i wybudowano blisko 40 miejsc postoju pojazdów.

Dodatkowo, wychodząc naprzeciw oczekiwaniom władz lokalnych i organizacji turystycznych leśnicy wspólnie z samorządowcami wytyczyli 5 tras do uprawiania Nordic Walkingu. Ta coraz bardziej popularna dyscyplina sportu i rekreacji znajduje w Borach Tucholskich idealne miejsce do rozwoju. Na terenie Nadleśnictwa Osie na turystów z kijkami czekają następujące szlaki:

    Trasa „Grzybek" – długość 8,2 km, na terenie Leśnictwa Osie
    Trasa „Zatoki"- długość 12 km, na terenie Leśnictwa Osie
    Trasa „Do Piekła" – długość 3,3 km na terenie Leśnictwa Nowa Rzeka
    Trasa „W Borowej Dolinie" – długość 4,2 km na terenie Leśnictwa Osie

Wszystkie trasy uzyskały aprobatę Federacji Nordic Walking oraz zostały fachowo oznakowane w terenie.

Na terenie Nadleśnictwa Osie jest również miejsce dla turystów konnych. Wspólnie z Lokalną Organizacją Turystyczną na północy nadleśnictwa, od Błędna do Nowego wytyczono szlak konny. Pozwala on, w ramach większej sieci, na poznawanie uroków Kociewia z wysokości końskiego grzbietu. Dodatkowo wyznaczono szlak łącznikowy z Tlenia do Błędna.

Dbałość o stan naszych lasów wymaga też kształtowania nowych pokoleń Polaków. Leśnicy przyjeli na siebie część tej odpowiedzialności i od wielu lat z powodzeniem realizują edukację leśną w najlepszym do tego celu miejscu – w lesie. W tym celu leśnicy regularnie odwiedzają miejscowe szkoły. Podczas pogadanek z uczniami przybliżają specyfikę gospodarki leśnej, poruszają zagadnienia związane z ochroną przyrody oraz uczą zasad zachowania się w lesie. Dodatkowo, współpraca ze szkołami polega również na współorganizowaniu cyklicznych konkursów o tematyce leśnej, przyrodniczej i pożarowej.

Leśna Ścieżka Dydaktyczna „Zatoki" – to jedna z pierwszych takich  ścieżek  w polskich lasach. Istnieje nieprzerwanie od 1997 roku. Przebudowana w roku 2007 pozwala na przeprowadzenie poglądowej lekcji w lesie. Podczas spaceru ścieżką, w towarzystwie leśnika lub samemu, korzystając z tablic pomocniczych ustawionych na trasie ścieżki dowiemy się wiele o pracy w lesie, o charakterystyce przyrodniczej naszych okolic oraz o ochronie przeciwpożarowej i udostępnieniu turystycznym lasów.

Ogród Edukacji Ekologicznej przy siedzibie nadleśnictwa w Osiu. Pozwala przeprowadzić w terenie lekcje dendrologii lub przyrody dla młodszych klas i przedszkolaków. Zainstalowane w nim obiekty edukacyjne pozwalają korzystać z ogrodu samodzielnie po godzinach pracy nadleśnictwa lub w weekendy i święta.

Sala edukacyjna na szkółce Osiny – „Leśna klasa" o pojemności 30 osób, w pełni wyposażona multimedialnie, dostępna dla grup zorganizowanych przez cały rok. Po uprzednim zgłoszeniu istnieje możliwość przeprowadzenia lekcji przyrody połączonej ze zwiedzaniem szkółki leśnej. Sala jest wyposażona w  instalację wystawienniczą dzięki której możliwe jest prezentowanie prac plastycznych czy fotografii.

Łącznie, z oferty edukacyjnej Nadleśnictwa Osie korzysta ponad 3000 osób rocznie.

Tekst: Dawid Warzyński
 


Jestem Młodym Ekologiem

Wyjątkowo uczcili Światowy Dzień Ziemi uczniowie szkół podstawowych z województwa kujawsko – pomorskiego. Okazją do tego był finał XIV już edycji wojewódzkiego konkursu „Jestem Młodym Ekologiem” organizowanego przez Szkołę Podstawową w Lipinkach oraz Nadleśnictwo Osie i Nadleśnictwo Dąbrowa.

Finał konkursu odbył się w Domu Kultury w Lipinkach a poprzedzony był zmaganiami uczniów w następujących kategoriach:
- prace plastyczne kl. I-III
- prace plastyczne kl. IV-VI
- prace plastyczne uczniów szkół Nieprzetartego Szlaku
- test wiedzy kl. I-III
- test wiedzy kl. IV-VI
- test wiedzy uczniów szkół Nieprzetartego Szlaku
- prace literackie kl. IV-VI
Hasło przewodnie tegorocznej edycji brzmiało: „90 lat Lasów Państwowych".
Prace literackie oraz plastyczne zostały nadesłane na długo przed finałem, natomiast w dniu finału do rozegrania pozostał test wiedzy. Test pisały drużyny trzyosobowe, a zagadnienia wykraczały poza programy nauczania przyrody i wymagały od uczestników wszechstronnego przygotowania.
Wszystkie prace oceniało jury w składzie:

Joanna Bock – Nadleśnictwo Dąbrowa – przewodniczący
Dawid Warzyński – Nadleśnictwo Osie
Monika Wiśniewska – Wdecki Park Krajobrazowy
Arkadiusz Podlaszewski – Nadleśnictwo Dąbrowa
Jacek Kufel – SP Lipinki

Po zakończeniu oceny testów uczestnicy zasiedli na sali widowiskowej Domu Kultury w Lipinkach. Tam dołączyli do nich również zaproszeni goście – przedstawiciele władz lokalnych, sympatyków i sponsorów. Wśród gości znalazł się Dyrektor RDLP w Toruniu – Janusz Kaczmarek, Nadleśniczy Nadleśnictwa Dąbrowa – Artur Karetko oraz Nadleśniczy Nadleśnictwa Osie – Marek Sobczak. Wręczenie nagród poprzedził jak zwykle fenomenalnie przygotowany występ artystyczny przygotowany przez uczniów Szkoły Podstawowej w Lipinkach pod kierunkiem Jacka Kufla.
Niespodzianką dla wszystkich było uhonorowanie nadleśniczych z Dąbrowy i Osie tytułem „Przyjaciela Szkoły". To pierwsze takie wyróżnienia przyznane przez dyrekcję szkoły i radę rodziców.
Wszyscy uczestnicy podkreślali bardzo dobre przygotowanie całego konkursu i zapowiedzieli uczestnictwo w przyszłym roku. Leśników takie deklaracje cieszą szczególnie, gdy poziom prezentowany przez uczestników tego konkursu gwarantuje nam, że zasobami przyrody w przyszłości gospodarować będą świetni fachowcy.
 


Tekst: Dawid Warzyński
Foto: Monika Wiśniewska

 


Asset Publisher Asset Publisher

Back

Łatwiej zanocujesz na dziko w Lasach Państwowych

Łatwiej zanocujesz na dziko w Lasach Państwowych

Lasy Państwowe wyznaczą w każdym z 429 nadleśnictw specjalne obszary leśne, gdzie miłośnicy nocowania w lesie będą mogli uprawiać swoje hobby bez obaw o naruszenie ustawy o lasach. To efekt pilotażu, który odbywał się przez ostatni rok.

Jego rezultaty okazały się przełomowe, dlatego leśnicy postanowili, że obszarów do nocowania na dziko w lesie będzie jeszcze więcej i zostaną wprowadzone na stałe. Nowe miejsca będą do dyspozycji odwiedzających od 1 maja tego roku.Więcej szczegółów znajduje się pod linkiem: http://www.lasy.gov.pl/pl/turystyka/program-zanocuj-w-lesie

 Leśnicy będą dążyć do tego, aby w każdym nadleśnictwie teren, gdzie można zanocować na dziko liczył ok. 1500 ha.

Poza nowymi obszarami w ramach programu zostało również utrzymanych 46 dotychczasowych obszarów pilotażowych o powierzchni ponad 65 tys ha. Stare, funkcjonujące w okresie pilotażu obszary od tych nowo utworzonych będzie wyróżniała jedna rzecz, będzie można na ich terenie używać kuchenek gazowych.

- Na całej powierzchni tych obszarów chętni do nocowania w lesie będą mogli to robić zgodnie z ustalonym regulaminem – wyjaśnia Andrzej Konieczny, dyrektor generalny Lasów Państwowych, który w lutym wydał stosowną decyzję.

 Najważniejszą zmianą w regulaminie, w stosunku do pilotażu jest zapis dotyczący noclegu. W jednym miejscu może teraz nocować maksymalnie dziewięć osób, przez nie dłużej niż dwie noce z rzędu. W tym przypadku zgłoszenie nie jest wymagane. Z kolei nocleg powyżej dziewięciu osób i/lub dwie noce należy zgłosić mailowo na adres danego nadleśnictwa, nie później niż dwa dni robocze przed planowanym noclegiem. Zgłoszenie wymaga potwierdzenia mailowego nadleśnictwa, które jest formalnym wyrażeniem zgody na pobyt. Biwakujący będą musieli potem przywrócić miejsce do stanu wyjściowego, przede wszystkim posprzątać po sobie – zgodnie z zasadą leave no trace (z ang. nie zostawiaj po sobie śladów).Osób chętnych do nocowania na dziko w lesie stale przybywa. Szacuje się, że sama społeczność związana z bushcraftem i survivalem, czyli nietypowymi formami aktywności terenowej, nastawionymi na bliski kontakt z naturą, minimalizm, samowystarczalność i długie przebywanie w lesie, liczy w Polsce ponad 40 tys. osób i szybko rośnie. Do tego dochodzą ci, którzy po prostu chcą przenocować w lesie. Zwłaszcza w okresie pandemii, gdy chętnych na spędzanie urlopu w Polsce lawinowo przybyło.


- Wychodząc naprzeciw szerokiemu zainteresowaniu bushcraftem i survivalem, udostępniamy obszary leśne pod te formy aktywności. To doskonała okazja do głębokiego kontaktu ze środowiskiem naturalnym, możliwość obserwacji przyrody i ucieczki od wielkomiejskiego szumu - powiedział pełnomocnik rządu ds. leśnictwa i łowiectwa Edward Siarka.

- Uważamy, że decyzja o kontynuacji i rozszerzeniu projektu jest wspólnym sukcesem środowisk osób związanych z surwiwalem/bushcraftem oraz samych leśników. Jest również doskonałą informacją dla wszystkich miłośników lasu. Mamy nadzieję, że rozwój projektu przyczyni się do upowszechniania idei etyki outdoorowej, stanowiącej dotychczasowy fundament funkcjonowania obszarów pilotażowych. Jesteśmy przekonani, że postępowanie zgodne z siedmioma zasadami Leave No Trace, na stałe wpisze się w leśny savoir-vivre świadomych i odpowiedzialnych użytkowników lasu– mówi Przemysław Płoskonka, rzecznik Stowarzyszenia Polska Szkoła Surwiwalu

Mimo to idea „włóczenia się w dziczy” stanowiła wyzwanie dla Lasów Państwowych jako zarządcy większości terenów leśnych w kraju. Dla przykładu, ustawa o lasach z 1991 r. w art. 30 zabrania biwakowania poza miejscami wyznaczonymi przez właściciela lasu lub nadleśniczego. Dlatego Lasy Państwowe w 2019 r. wspólnie ze środowiskami bushcraftowców i surwiwalowców wypracowały nowatorskie rozwiązanie, które polegało na wyznaczeniu pilotażowych obszarów obejmujących ponad 65 tys. ha lasów.

Leśnicy skorzystali w tym wypadku z opinii prawnej, według której skoro ustawodawca nie określa dokładnie sposobu wyznaczenia przez nadleśniczego miejsc biwakowania, to można wskazać nie tylko konkretne, punktowe miejsce, ale również cały duży teren o precyzyjnie określonych granicach.

W trakcie trwania pilotażu obszarów wyznaczonych dla miłośników nocowania w lesie prowadzone były badania ankietowe zarówno wśród użytkowników, jak i zarządców terenu. Doświadczenia, refleksje, wnioski zarówno leśników jak i przedstawicieli organizacji bushcraftowych i surwiwalowych pokazały, że potrzebna jest kontynuacja tej formy udostępniania lasu, ale na nieco zmienionych warunkach.
- Chcieliśmy też choćby poprzez nazwę programu pokazać, że dłuższe przebywanie w lesie wraz z nocowaniem to pomysł na spędzenie czasu na łonie natury skierowany do wszystkich zainteresowanych nie tylko bushcrafterów i surwiwalowców. Myślę, że zainteresujemy tą propozycją spędzenia czasu/wakacji/weekendu, wszystkich którzy chcą zasmakować bliskiego kontaktu z lasem, osób które być może nigdy wcześniej nie nocowały „na dziko” w lesie, bez udogodnień. Jest to program dla osób odpowiedzialnych, ale lubiących dreszczyk emocji, dobrze przygotowanych do warunków terenowych – mówi Andrzej Konieczny dyrektor generalny Lasów Państwowych.